Blog

Физика 9 сынып БЖБ 4 тоқсан

СОР физика решение 
ОШ_СОР_Физика_9 класс_каз
СОР физика Скачать решение 4 четверть
ОШ_СОР_Физика_9 класс_рус

4-ТОҚСАН БОЙЫНША ЖИЫНТЫҚ БАҒАЛАУ ТАПСЫРМАЛАРЫ

«Атом құрылысы. Атомдық құбылыстар» бөлімі бойынша жиынтық бағалау

 

 

Оқу мақсаттары

9.6.1.3

–    фотоэффект

құбылысын    сипаттау                        және

фотоэффект

құбылысының                           техникада

пайдаланылуына мысалдар келтіру

9.6.1.4   –   фотоэффект   үшін   Эйнштейн формуласын есептер шығаруда қолдану

  • – α, β және γ – сәулеленудің табиғаты мен қасиеттерін түсіндіру

9.6.1.7- α-бөлшегінің шашырауы бойынша Резерфорд тәжірибесін сипаттау

Бағалау критерийі                         Білім алушы

  • Фотоэффект құбылысын сипаттайды және фотоэффект құбылысының техникада пайдаланылуына мысалдар келтіреді
  • Фотоэффект үшін Эйнштейн формуласын

есептер шығаруда қолданады

  • α, β және γ – сәулеленудің табиғаты мен қасиеттерін түсіндіреді
  • α -бөлшегінің шашырауы бойынша Резерфорд тәжірибесін сипаттайды

Ойлау               дағдыларының деңгейлері

Қолдану

Орындау уақыты                          25 минут

Тапсырмалар

  1. Суретте берілген құрылғының Х металл бетіне монохроматты ультракүлгін сәулесі келіп түседі.

Монохроматты ультракүлгін сәуленің Х металл беттен түсуі салдарынан электрон шығып

У электродының бетінде жиналады.

(а) Жоғарыда көрсетілген құбылыс қалай аталады?

(b) Бұл құбылыстың техникада қолдану аясына мысал келтіріңіз.

  1. Мыс үшін фотоэффектінің ұзын толқынды шекарасы (қызыл) 282 нм. Электрондардың мыстан шығу жұмысын табыңыз.

  1. Егер жапқыш кернеу 0,8 В-қа тең болса, онда катодтан жұлып шығарылған фотоэлектрондардың ең үлкен жылдамдығы қанша?

 

  1. Фотоэлектрондардың ең үлкен жылдамдығы 2 Мм/с болуы үшін цезийдің бетіне толқын ұзындығы қандай сәулелерді жіберу керектігін анықтаңыз. Цезийдан электрондардың шығу жұмысы 1,8 эВ.


  • Радий элементінің үлгісі α, β және γ сәулелерді шығарады. 5.1 суретте бұл радиоактивті сәулелердің магнит өрісіндегі траекториялары көрсетілген. Осы суреттегі тіктөртбұрыштардың ішіне радиоактивті сәулелердің атын жазыңыз.

Радиоактивті үлгінің көзі 5.1-сурет

  1. Иондаушы сәлеленудің әртүрлі типі бар. Әр типтің қасиетін кестеге толтырыңыз.

Иондаушы сәулеленудің

түрі

Заряды

Шығару

Альфа бөлшек

Тұрақсыз ядролар

Бета бөлшек

-1

Тұрақсыз ядролар

Гамма сәуле

0


  • Суретте үш әртүрлі X,Y және Z радиоактивті сәулелердің жүрісі көрсетілген.

X,Y және Z дұрыс анықталған жауапты көрсетіңіз.

X

Y

Z

А

α-бөлшектер

β-бөлшектер

γ- сәулелер

В

β-бөлшектер

α-бөлшектер

γ- сәулелер

С

β-бөлшектер

γ- сәулелер

α-бөлшектер

D

γ- сәулелер

α-бөлшектер

β-бөлшектер

  1. Резерфорд тәжірибесінде альфа бөлшектер…
    1. Атом ядросының электростатикалық өрісімен шашырайды
    2. Нысан атомдардың электрондық қабатымен шашырайды
    3. Атом ядросының гравитациялық өрісімен шашырайды
    4. Нысан бетімен шашырайды


  • (а) Альфа бөлшектердің шашырауы жөніндегі тәжірибелердің нәтижелері бойынша Резерфорд атомның құрылымы туралы қорытынды жасайды. 9.1 суретке қараңыз.

9.1 сурет

(b) Резерфорд тәжірибесінде өте көп сандағы альфа бөлшектер алтын фольга арқылы өткенде бағытын өзгертпейді, яғни шашырамайды, бірақ кейбір альфа бөлшектер алтын фольга арқылы өткенде 900-тан кіші бұрыштарға шашырайды. Бұл бақылау бойынша Резерфорд қандай қорытынды жасайды?

Бағалау критерийі

Тапсырма

Дескриптор

Балл

Білім алушы

Фотоэффект құбылысын сипаттайды                             және фотоэффект құбылысының техникада пайдаланылуына мысалдар келтіреді

1

құбылыстың түрін атайды;

1

техникада қолдану аясына мысал келтіреді;

1

Фотоэффект                             үшін Эйнштейн формуласын есептер шығаруда қолданады

2

Эйнштейннің формуласын қолданады;

1

шығу жұмысын анықтайды;

1

3

фотоэлектрондардың   ең   үлкен   жылдамдығын

анықтайды;

1

4

сәуленің толқын ұзындығын анықтайды;

1

α,     β        және сәулеленудің табиғаты қасиеттерін түсіндіреді

γ

мен

5

радиоактивті жазады;

сәулелердің

атын

сәйкесінше

1

6

иондаушы

толтырады;

сәулелердің

типінің

қасиеттерін

1

7

α,   β   және   γ   –   сәулеленудің   табиғаты   мен

қасиеттерін ажыратады;

1

α               -бөлшегінің шашырауы бойынша Резерфорд тәжірибесін сипаттайды

8

Резерфорд    тәжірибесіндегі    альфа                      бөлшектер қалай шашырайтынын ажыратады;

1

9

Резерфордтың қорытындысын тұжырымдайды.

1

Жалпы балл

11

«Атом құрылысы. Атомдық құбылыстар» бөлімі бойынша жиынтық бағалаудың нәтижесіне қатысты ата-аналарға ақпарат ұсынуға арналған рубрика

Білім алушының аты-жөні                                                                                  

Бағалау критерийі

Оқу жетістігінің деңгейі

Төмен

Орташа

Жоғары

Фотоэффект құбылысын сипаттайды                     және фотоэффект құбылысының техникада пайдаланылуына мысалдар келтіреді

Фотоэффект                                   құбылысын сипаттау және фотоэффект құбылысының                                               техникада пайдаланылуына мысалдар келтіруде қиналады.

Фотоэффект құбылысын сипаттау және фотоэффект құбылысын техникада қолдану аясына мысал келтіруде қателіктер жібереді.

Фотоэффект құбылысын дұрыс сипаттау және фотоэффект құбылысының                                          техникада

пайдаланылуына                                           мысалдар келтіреді.

Фотоэффект Эйнштейн есептер қолданады

үшін формуласын шығаруда

Фотоэффект үшін Эйнштейн формуласын есептер шығаруда қолданады.

Эйнштейннің формуласын қолдана, шығу жұмысын анықтауда/ фотоэлектрондардың ең үлкен жылдамдығы анықтауда/ сәуленің толқын ұзындығын анықтауда қателіктер жібереді.

Фотоэффект үшін Эйнштейн формуласын есептер шығаруда дұрыс қолданады.

α, β және γ – сәулеленудің табиғаты мен қасиеттерін түсіндіреді

α,     β     және табиғаты          мен түсіндіреді.

γ-сәулеленудің қасиеттерін

Радиоактивті сәулелердің атын сәйкесінше жазуда/ иондаушы сәулелердің типінің қасиеттерін толтыруда/ α, β және γ- сәулеленудің табиғаты мен қасиеттерін ажыратуда қателіктер жібереді.

α, β және γ-сәулеленудің табиғаты мен қасиеттерін жақсы түсіндіреді.

α -бөлшегінің шашырауы бойынша                Резерфорд тәжірибесін сипаттайды

α-бөлшегінің бойынша тәжірибесін қиналады.

шашырауы Резерфорд сипаттауда

Резерфорд тәжірибесіндегі альфа бөлшектер қалай шашырайтынын ажыратуда/ қорытынды тұжырымдауда қателіктер жібереді.

α-бөлшегінің шашырауы бойынша Резерфорд тәжірибесін дұрыс сипаттайды.

«Атом ядросы» бөлімі бойынша жиынтық бағалау

Оқу мақсаттары                        9.6.2.3 – радиоактивті ыдырау заңын есеп шығаруда қолдану

  • – тізбекті ядролық реакциялардың өту шарттарын сипаттау;
  • – ядролық реактордың жұмыс істеу принципін сипаттау
  • – радиациядан қорғану әдістерін сипаттау

Бағалау критерийі                    Білім алушы:

  • Радиоактивті ыдырау заңын есеп шығаруда қолданады
  • Тізбекті ядролық реакциялардың теңдеуін жазады және сипаттайды
  • Ядролық реактордың жұмыс істеу принципін сипаттайды
  • Радиациядан қорғану әдістерін сипаттайды

Ойлау дағдыларының деңгейлері

Қолдану

Орындау уақыты                      25 минут

Тапсырмалар

  1. (а) Ядролар ыдырағанда үнемі сақталатын заңды жазыңыз.

(b) Барий-144 радиоактивті изотоп және бета-бөлшек шығарады.

Бета-бөлшек шығарғанда барий-144 изотобының салыстырмалы атомдық массасы қалай өзгеретінін түсіндіріңіз.

  1. 90𝑅𝑏 нуклидінің β-ыдырауы кезінде стронций пайда болады (90𝑆𝑟).

37                                                                                                                                                                          38

  • β- ыдырауының реакциясын жазыңыз.
  • Радиоактивті стронцийдің ыдырамаған атомдарының бастапқы саны
    • Кестені толтырыңыз

Уақыт өткен сайын активті элементтер санының өзгеруі

t (уақыт)

0

Т

N

  • Кесте мәліметтері бойынша ыдырамаған ядролардың жартылай ыдырау периодына тәуелділік графигін сызыңыз.

  1. Радиоактивті элементтің активтілігі 8 тәулікте 4 есе кеміген. Жартылай ыдырау периодын табыңыз?

 

𝑈

 

56

 

36

 
  • (a) Тізбекті ядролық реакция дегеніміз не?

(b) Уран

236

92

нейтронды қармап алып

144𝐵𝑎

мен

90𝐾𝑟

элементтеріне бөлінеді.

Реакция нәтижесінде неше нейтрон бөлініп шығатынын анықтаңыз

  1. Төмендегі суретте АЭС-да электр энергиясын өндіру сатылары көрсетілген.
  • Суреттегі екі бос ұяшықты толтырыңыз.

  • Осы электростанция арқылы электр энергиясы қалай алынатынын суретті пайдалана отырып сипаттаңыз.

  1. (а) Сәулелену дозасы дегеніміз не?

(b) Жұтылған доза дегеніміз не?

  1. (а) Табиғи сәулелену фонының пайда болуының бір жағдайын жазыңыз.

(b) Радиациядан қорғану жолдарына мысал келтіріңіз.

Бағалау критерийі

Тапсырма

Дескриптор

Балл

Білім алушы

Радиоактивті ыдырау заңын есеп шығаруда қолданады

1

ядролар    ыдырағанда    үнемі    сақталатын                  заңды жазады;

1

бета-бөлшек шығарғанда салыстырмалы атомдық масса қалай өзгеретінін түсіндіреді;

1

2

β – ыдырауының реакциясын жазады;

1

кестені толтырады;

1

кестені пайдаланып, график сызады;

1

3

жартылай       ыдырау       периодын       анықтайтын

формуланы қолданады;

1

жартылай ыдырау периодын есептейді;

1

Тізбекті       ядролық реакциялардың өту шарттарын сипаттайды

4

тізбекті реакцияның анықтамасын жазады;

1

берілген мәліметтерді пайдалана отырып реакция

теңдеуін жазады;

1

бөлінетін нейтрон санын анықтайды;

1

Ядролық реактордың жұмыс                        істеу принципін сипаттайды

5

бірінші ұяшықты толтырады;

1

екінші ұяшықты толтырады;

1

АЭС-нан қалай электр энергиясы алынатынын сипаттайды;

1

Радиациядан қорғану әдістерін сипаттайды

6

сәулелену дозасының анықтамасын жазады;

1

жұтылған дозаның анықтамасын жазады;

1

7

сәулелену фонының пайда болуын түсіндіреді;

1

радиациядан      қорғану      жолдарына      мысалдар

келтіреді.

1

Жалпы балл

17

«Атом ядросы» бөлімі бойынша жиынтық бағалаудың нәтижесіне қатысты ата-аналарға ақпарат ұсынуға арналған рубрика

Білім алушының аты-жөні                                                                                  

Бағалау критерийі

Оқу жетістігінің деңгейі

Төмен

Орташа

Жоғары

Радиоактивті ыдырау заңын есеп шығаруда қолданады

Радиоактивті ыдырау заңын есеп шығаруда қолдану қиындық тудырады.

Радиоактивті ыдырау заңын есеп шығаруда қолдануда қате жібереді.

Радиоактивті    ыдырау     заңын                           есеп шығаруда дұрыс қолданады.

Тізбекті                         ядролық реакциялардың теңдеуін жазады және сипаттайды

Тізбекті ядролық реакциялардың теңдеуін жазуда және сипаттауда қиындық тудырады.

Тізбекті ядролық реакциялардың теңдеуін жазуда және сипаттауда қате жібереді.

Тізбекті ядролық реакциялардың теңдеуін дұрыс жазады және дұрыс сипаттайды.

Ядролық реактордың жұмыс           істеу принципін сипаттайды

Ядролық реактордың жұмыс істеу принципін сипаттауда қиналады.

Ядролық реактордың жұмыс істеу принципін сипаттауда қате жібереді.

Ядролық    реактордың    жұмыс                   істеу принципін дұрыс сипаттайды.

Радиациядан                               қорғану әдістерін сипаттайды

Радиациядан     қорғану                           әдістерін сипаттау қиындық тудырады.

Радиациядан      қорғану                            әдістерін сипаттауда қате жібереді.

Радиациядан        қорғану                              әдістерін сипаттайды.

«Әлемнің қазіргі физикалық бейнесі» бөлімі бойынша жиынтық бағалау

 

Оқу мақсаттары                           9.8.1.1 – адамның дүниетанымдық көзқарасының

қалыптасуына физика және астрономияның дамуының ықпалын түсіндіру

  • – жаңа технологиялардың қоршаған ортаға ықпалының артықшылығы мен қауіптілігін бағалау

 

Бағалау критерийі                        Білім алушы:

  • Адамның дүниетанымдық көзқарасының қалыптасуына физика және астрономияның дамуының ықпалын түсіндіреді
  • Жаңа технологиялардың қоршаған ортаға ықпалының артықшылығы мен қауіптілігін бағалайды

Ойлау дағдыларының деңгейлері

Қолдану

Жоғары деңгей дағдылары

Орындау уақыты                         20 минут

 

Тапсырмалар

  1. Әлем дегеніміз не?

  1. Әлемнің кеңеюі мен дамуы қашаннан басталды және неліктен?

  1. (a) Әлемнің ұлғаюын кім зерттеген?                                                                                                                                 

(b) Әлемнің ұлғайып бара жатқандығын қалай білуге болады? Сипаттап жазыңыз.

  1. Ракеталар жер бетінен жиі ұшырылуда. Ракетаның қоршаған ортаға ықпалының артықшылығы мен қауіптілігін бағалаңыз.

Бағалау критерийі

Тапсырма

Дескриптор

Балл

Білім алушы

Адамның

1

Әлем дегеніміз не екендігін жазады;

1

дүниетанымдық

көзқарасының

2

Әлемнің    кеңеюі    мен    дамуы    қашаннан

1

қалыптасуына

басталғандығын жазады;

физика            және

неліктен Әлемнің кеңеюі басталғандығын

1

астрономияның

түсіндіреді;

дамуының

3

Әлемнің ұлғаюын кім зерттегенін жазады;

1

ықпалын түсіндіру

Әлемнің ұлғайып бара жатқандығын түсіндіріп жазады;

1

Жаңа

4

ракетаның       қоршаған

ортаға

ықпалының

1

технологиялардың қоршаған ортаға ықпалының

артықшылығын бағалайды;

ракетаның       қоршаған қауіптілігін бағалайды.

ортаға

ықпалының

1

артықшылығы мен

қауіптілігін

бағалау

 

 

 

 

 

Жалпы балл

7

«Әлемнің қазіргі физикалық бейнесі» бөлімі бойынша жиынтық бағалаудың нәтижесіне қатысты ата-аналарға ақпарат ұсынуға арналған рубрика

Білім алушының аты-жөні                                                                                  

Бағалау критерийі

Оқу жетістігінің деңгейі

Төмен

Орташа

Жоғары

Адамның                     дүниетанымдық көзқарасының қалыптасуына физика және астрономияның дамуының ықпалын түсіндіреді

Адамның                              дүниетанымдық көзқарасының қалыптасуына физика және астрономияның дамуының ықпалын түсіндіруде қиналады.

Әлемнің кеңеюі мен дамуы қашаннан           басталғандығын жазуда, Әлемнің ұлғайып бара жатқандығын                          түсіндіруде қателіктер жібереді.

Адамның                           дүниетанымдық көзқарасының қалыптасуына физика және астрономияның дамуының ықпалын дұрыс түсіндіреді

Жаңа                 технологиялардың қоршаған ортаға ықпалының артықшылығы мен қауіптілігін бағалайды

Жаңа                 технологиялардың қоршаған ортаға ықпалының артықшылығы мен қауіптілігін бағалауда қиналады.

Ракетаның                        қоршаған                      ортаға ықпалының артықшылығын мен қауіптілігін                            бағалаған                      кезде қателіктер жібереді.

Жаңа                       технологиялардың қоршаған ортаға ықпалының артықшылығы мен қауіптілігін дұрыс бағалайды

 

Добавить комментарий

Перейти к верхней панели